Hornaugað

gagnrýnið auga á fréttir dagsins — sjálfvirkt úr fréttastraumum

Reykjavík4. ágúst 2026 · MorgunútgáfaI. árg. · Nr. 77
Hlustaðu á blaðið

Innlent

Þegar tveir verða að þremur í framúrakstri

Leit lögreglunnar í Vestmannaeyjum að Hauki Haukssyni varð að helsta fréttaefni dagsins og dreifðist á fimm miðla í samtals ellefu fréttum. Haukur fannst heill á húfi, en við það tækifæri virtust línurnar breytast hjá sumum ritstjórnum. DV og mbl greindu frá því að ráðist hefði verið á sjúkraflutningamann í Eyjum, en Vísir bætti um betur og sagði að einnig hefði verið sparkað í lögreglumann.

Á sama tíma reyndist erfiðara að telja bíla á Norðvesturlandi. Þegar tveir bílar skust saman við Þrístapa á þjóðvegi 1, eftir að annar fór í framúrakstur, greindi mbl frá tveimur bílslysum á svæðinu og taldi ökutækin ónýt. Vísir sá hins vegar ástæðu til að fjölga bílunum í sömu tilkynningu og fullyrti að þarna hefði orðið harður árekstur þriggja bíla.

Í höfuðborginni heldur innbrotafaraldurinn áfram að teygja úr sér. Lögreglan bókaði innbrot á svæðum þriggja lögreglustöðva af fjórum, sem varð mbl tilefni til að spyrja í Dagmálum hvað fólk gæti eiginlega til bragðs tekið. Svarið liggur ekki fyrir, en miðbærinn fékk að minnsta kosti enn eina heimsóknina.

Erlent

Samningar í lausu lofti og logandi fortíð

Bandaríkjaforseti boðar stórkostlegar samningaviðræður við Íran strax á mánudag, en gleymir að láta gagnaðilann vita. Á meðan RÚV og Vísir tíunda væntanlegan fund um Hormússund og afkjarnorkuvæðingu, herma fregnir Morgunblaðsins að Íranar neiti því hreinlega að nokkrar beinar viðræður eigi sér stað. Donald Trump svarar með því að lofa áframhaldandi hafnarbanni þar til óvinurinn gefst algjörlega upp. Samningatæknin virðist því felast í því að ræða við sjálfan sig í forsetaflugvélinni.

Á vesturströnd Bandaríkjanna flýja tugir þúsunda skógarelda í Washington-ríki, þar sem ríkisstjórinn lýsir yfir mestu náttúruhamförum í sögu Spokane-sýslu. Íbúar í franska bænum Le Porge fengu hins vegar að snúa aftur til síns heima eftir aðra skógarelda, en þar fylgdi óvæntur bónus. Undan öskunni komu í ljós um 400 ósprungnar sprengjur og skotfæri frá síðari heimsstyrjöldinni. Slökkviliðsstjórinn telur að dularfullar sprengingar í eldunum hafi verið þýsk og frönsk vopn að klára stríðið, áttatíu árum of seint.

Á landamærum Marokkó og spænsku hólmlendunnar Ceuta ríkir mannúðarkrísa og algjör óvissa um mannfall. Spænsk stjórnvöld telja að minnst 72 hafi látist við að reyna að komast yfir landamærin, en marokkóska innanríkisráðuneytið telur fórnarlömbin aðeins vera ellefu.

Íþróttir

Þegar Trump á að bjarga FIFA, áfram

Alþjóðaknattspyrnusambandið FIFA á sér enn athvarf í Hvíta húsinu ef marka má helstu fréttir dagsins. Gianni Infantino, forseti sambandsins, virðist nú þurfa að treysta á að Donald Trump Bandaríkjaforseti beiti kröftum sínum til að halda honum í starfi. Þörfin á björgunaraðgerðum úr vestri skýrist af því að knattspyrnusambönd Wales og Svíþjóðar hafa þegar riðið á vaðið og dregið stuðning sinn við forsetann formlega til baka.

Á Nesinu var keppt til styrktar Berginu þar sem tíu sterkum kylfingum var boðið til leiks. Fyrirkomulagið er með þeim hætti að keppendur falla úr leik einn af öðrum eftir fjarlægð frá holu eða hæsta skor á hverri braut. Tómas Eiríksson Hjaltested stóð uppi sem sigurvegari annað árið í röð eftir að hafa lagt Guðrúnu Brá Björgvinsdóttur á lokaholunni. Þetta er aðeins í annað sinn í sögu mótsins sem kylfingi tekst að verja titilinn.

Á Hlíðarenda tókst Stjörnunni að fjarlægjast fallsvæði Bestu deildar karla með 3–2 sigri á Val. Chris Brazell var fimm mínútum frá sínum fyrsta sigri við stjórnvölinn hjá Val áður en Stjarnan tryggði sér öll stigin undir lokin.

Tækni & gervigreind

Gervigreindin fær lyklana að vélasalnum

Tækniumræðan snýst ekki lengur um hvort gervigreind eigi að skrifa texta, heldur hversu mikil völd hún á að fá yfir hugbúnaðargerð. Á meðan tæknirisinn Apple fær á baukinn á spjallborðum fyrir að misskilja þróunina, keppast sprotafyrirtæki við að hleypa sjálfvirkum gervigreindarfulltrúum beint inn í skýjalausnir og vélbúnað.

Ný fyrirtæki á borð við Hoplite og Armature bjóða nú upp á verkfæri þar sem gervigreind fær umboð til að keyra kóða, prófa eiginleika og greina eigin mistök í rauntíma. Hugmyndin er sú að forritarar framtíðarinnar muni varla lesa kóða, heldur aðeins samþykkja afurðirnar sem vélarnar hrækja út úr sér.

Þessu frelsi fylgja þó nýjar reglur. Í Evrópu eru ný lög um gervigreindarlíkön að taka gildi sem eiga að setja þessari sjálfvirkni skorður. Á sama tíma fær fólk í Kaliforníu aukinn rétt til að krefjast þess að gögnum þess sé eytt samkvæmt nýjum reglum sem taka gildi 1. ágúst. Spurningin er aðeins hvort eftirlitsaðilar nái að fylgjast með því hvað gervigreindarfulltrúarnir eru eiginlega að gera inni í skýinu.

Vísindi

Frystikista í útjaðri sólkerfisins

Dvergplánetan Plútó er nú á hægu ferðalagi fjær sólinni í sporöskjulaga braut sinni. Þetta er í fyrsta sinn sem Plútó stefnir inn í ytri hluta sólkerfisins síðan reikistjarnan fannst árið 1930. Ferðalaginu lýkur ekki fyrr en árið 2114 þegar hún snýr við. Á þessari leið verður sífellt kaldara og dimmara, sem gæti leitt til þess að þunnur lofthjúpur dvergplánetunnar frjósi smám saman og hrynji.

Á sama tíma blasir við að eftir einn milljarð ára mun sólin byrja að tæmast af eldsneyti. Hún mun þenjast út, verða að rauðum risa og eyða höfum og lofthjúpi jarðarinnar áður en hún gleypir plánetuna að öllu leyti. Í kjölfarið skreppur sólin saman í daufan, hvítan dverg og eftir hundrað billjónir ára mun stjörnumyndun í vetrarbrautinni stöðvast og allt verða dimmt. Hugmyndir eru uppi um að hægt sé að tryggja lífshæfi jarðarinnar með því að byggja varnir án þess að yfirgefa hana, þótt eyðing stjörnunnar sem heldur lífinu gangandi sé óhjákvæmileg.