Hornaugað

gagnrýnið auga á fréttir dagsins — sjálfvirkt úr fréttastraumum

Reykjavík17. júlí 2026 · MorgunútgáfaI. árg. · Nr. 62
Hlustaðu á blaðið

Innlent

Áttavilltir miðlar og hitabylgja í skugga mengunar

Hitinn á landinu nær kannski ekki sömu hæðum og í gær en veðurfréttir dagsins eru engu að síður í brennidepli. Vísir birti fjórar greinar undir yfirskriftinni um að hæstu hæðum hitans væri líklega náð í 28 stigum. Á sama tíma og lesendur fylgjast með spám um allt að 22 stiga hita á Austurlandi og dálítilli vætu vestantil, minna aðrir fréttatímar á dökku hliðarnar. Loftmengun í grennd við skemmtiferðaskip í höfn getur nefnilega mælst 35 til 40 föld miðað við heilsuverndarmörk.

Á Norðurlandi var ræst út fjölmennt björgunarlið þegar þyrla Landhelgisgæslunnar og allar björgunarsveitir í Eyjafirði voru kallaðar út vegna slasaðs manns í Glerárdal. Útkallið var á næsthæsta forgangsstigi vegna hættu á ofkælingu utandyra. Landfræðilegur samruni miðlanna varð þó flókinn í flutningnum. Á meðan mbl og RÚV staðsettu Glerárdal suðvestur af Akureyri, fullyrti DV að dalurinn væri suðaustur af bænum. Maðurinn komst þó undir læknishendur á Sjúkrahúsinu á Akureyri þrátt fyrir áttavillu ritstjórna. Að lokum lýsir lögreglan á Suðurnesjum eftir Sæbjörgu Þóru Hafþórsdóttur sem sást síðast á þriðjudagskvöld.

Erlent

Brýrnar brenna og stólarnir hristast

Íslenskir fjölmiðlar reyna nú að átta sig á því hvort bandaríski herinn sé að verja heimsbyggðina eða eyðileggja samgöngur. RÚV birti frétt þar sem fullyrt er að árásum Bandaríkjahers á Íran sé ætlað að niðurlægja hernaðarlega getu landsins. Á sama tíma greinir Vísir frá því að ráðist hafi verið á borgaralega innviði á borð við brýr, lestarstöð og flugvöll, og mbl.is segir Írana saka herinn um að ráðast á almenna borgara. Sjöunda nóttin á víxl virðist fjarri lagi.

Í Úkraínu ríkir pólitískur órói eftir að Volodimír Selenskí forseti lét varnarmálaráðherrann Mykhailo Fedorov fara eftir hálft ár í embætti. Ástæðan er óljós en ákvörðunin hefur hleypt illu blóði í almenning og herinn. Þúsundir hafa mótmælt hrókeringunum og varaherforingi í flughernum sagði af sér. Nýr starfandi varnarmálaráðherra er Jevgení Khmara úr leyniþjónustunni.

Á Ítalíu lauk loks réttarhöldum vegna hruns Morandi-brúarinnar árið 2018 þar sem 43 létust. Í ljós kom að ekki einu sinni lágmarksviðhaldi hafði verið sinnt á þeim stöpli sem gaf sig á þeim 51 ári sem brúin var í notkun. Fyrrverandi forstjóri rekstrarfélagsins fékk tólf ára fangelsisdóm fyrir gáleysi.

Íþróttir

Baðmyndir og færeysk dramatík á síðustu stundu

Heimsmeistaramótið í knattspyrnu heldur áfram að framleiða sögur fyrir netheima, jafnt innan vallar sem utan. Mest áberandi í umræðunni er endurlífgun á nítján ára gamalli ljósmynd þar sem Lionel Messi baðaði Lamine Yamal, fimm mánaða gamlan, í tengslum við góðgerðardagatal árið 2007. Þessi tilviljunarkenndi fundur fær nýtt líf nú þegar Spánn og Argentína mætast í úrslitum. Á meðan reyna enskir miðlar að átta sig á tapinu gegn Argentínu í undanúrslitum, þar sem stjörnur á borð við Harry Kane, Jude Bellingham og Declan Rice fengu verstu einkunnirnar, og Bellingham lenti í stympingum við Valentin Barco eftir leik.

Nær heimahögunum fór FH aftur á topp Bestu deildar kvenna með 6:1-stórsigri á nýliðum Grindavíkur/Njarðvíkur ytra, eftir að hafa lent undir snemma leiks. Ída Marín Hermannsdóttir, leikmaður FH, benti á það augljósa eftir leik að liðið fengi einfaldlega það mörg færi að erfitt væri að skora ekki. Í Evrópukeppninni tryggði Stjarnan sig áfram í aðra umferð undankeppni Sambandsdeildarinnar með 2:2-jafntefli gegn Víkingi frá Götu í Færeyjum, sem dugði til 5:3-sigurs samanlagt.

Tækni & gervigreind

Botnaður pedali í Texas og hreyflaleysi hjá SpaceX

Rannsóknarnefnd samgönguöryggis í Bandaríkjunum, NTSB, staðfestir í bráðabirgðaskýrslu sinni að ökumaður Tesla Model 3, sem ók inn á heimili í Texas með þeim afleiðingum að kona lést, hafi stigið eldsneytisgjöfina í botn. Gögn úr bílnum sýna að sjálfstýribúnaðurinn var aftengdur handvirkt þegar stigið var hundrað prósent á pedalann. Þessi niðurstaða rannsóknarinnar kemur heim og saman við yfirlýsingar Tesla fljótlega eftir slysið í síðasta mánuði.

Geimferðafyrirtækið SpaceX frestaði skoti á Starship V3 eldflaug sinni eftir að hluti hreyfla hennar ræstist ekki við kveikingu. Í kjölfarið hófst tæming eldsneytis og stefnt er að nýrri tilraun eftir nokkra daga. Samhliða þessu hefur gengi hlutabréfa fyrirtækisins lækkað niður fyrir útboðsgengið, sem var 135 Bandaríkjadalir, eftir að hafa lækkað jafnt og þétt frá því að viðskipti hófust í kjölfar skráningar á markað. Hlutabréfin féllu um meira en fjögur prósent í utanþingsviðskiptum strax eftir að hætt var við skotið, en réttu sig síðan lítillega við.

Á tæknispjallborðum er fjallað um rannsókn sem sýnir að mannsheilinn getur skráð tvö talmálstreymi samtímis, auk þess sem áströlsk samtök mæla með GrapheneOS stýrikerfinu fyrir þolendur heimilisofbeldis.

Vísindi

Gastegundir á glóandi plánetu og nýr api með appelsínugular varir

James Webb geimsjónaukinn heldur áfram að beina sjónum sínum að reikistjörnunni 55 Cancri e, þar sem hitastigið nægir til að bræða berg. Nýjustu gögn sjónaukans sýna vísbendingar um lofthjúp sem er ríkur af vetni. Þessi lofthjúpur mótast af lofttegundum sem sleppa út úr bráðnu iðrum plánetunnar, og benda vísbendingar til þess að eldfjallagös geti jafnvel myndað tímabundin ský. Á sama tíma hafa stjörnufræðingar notað sjónaukann til að finna aðra hulda risareikistjörnu í þessu sama sólkerfi, sem er eitt það mest rannsakaða í Vetrarbrautinni.

Í regnskógum Lýðveldisins Kongó hafa vísindamenn lýst áður óþekktri tegund af kólóbusapa, sem er með óvenjulegar, appelsínugular varir. Fyrsta vísbendingin um tilvist apans kom árið 2008 þegar náttúruverndarsinnar náðu mynd af óþekktum apa í Lomami-þjóðgarðinum. Eftir aðra leit árið 2018 var farið í sérstakan leiðangur til að finna og lýsa þessari sjaldgæfu prímatategund.

Á sviði tölvunarfræði hafa eðlisfræðingar sýnt fram á nýja leið til að smíða sveigjanlegar skammtatölvur með því að nýta eiginleika framandi skammtaagna sem kallast ó-Abelskar einingar.