Hornaugað

gagnrýnið auga á fréttir dagsins — sjálfvirkt úr fréttastraumum

Reykjavík11. júlí 2026 · MorgunútgáfaI. árg. · Nr. 50
Hlustaðu á blaðið

Innlent

Regnbogar, rjúkandi þök og stórveldið í norðri

Tröppurnar við Grafarvogskirkju eru aftur orðnar gráar eftir að íslenski fáninn var þrifinn af þeim. Fimm innlendir miðlar fluttu tíu fréttir af þessum hreinsunarframkvæmdum. DV birti tvær fréttir af boðuðum samstöðufundi á sunnudaginn. Í annarri segir að samtökin Ísland þvert á flokka boði til fundarins en í hinni að forsvarsmaðurinn Sigfús Aðalsteinsson boði til samstöðu með sjálfum skemmdarvarginum sem málaði yfir regnbogafánann. Á sama tíma greindi RÚV frá því að kirkjan safnaði fólki til að mála regnbogann aftur.

Slökkviliðið á höfuðborgarsvæðinu ræsti út allar stöðvar vegna elds í þaki fjölbýlishúss við Naustabryggju 20 í Bryggjuhverfi, þar sem talsvert tjón varð á einni íbúð. RÚV flutti hins vegar frétt af því að slökktur hefði verið eldur í Hlíðunum.

Í utanríkisráðuneytinu er horft til Brussel. Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir utanríkisráðherra lýsti því yfir að Ísland væri stórveldi þegar kemur að fiskveiðum og ekkert ríki væri eins og við. Sú greining kemur í kjölfar þess að þingmenn í Hollandi, Danmörku og Írlandi lýstu efasemdum um varanlegar undanþágur Íslands frá sameiginlegri sjávarútvegsstefnu Evrópusambandsins.

Erlent

Dauðagildrur á Spáni og dýrt skroll hjá Meta

Það reynist fjölmiðlum þrautin þyngri að telja fórnarlömb gróðureldanna í Andalúsíu. Á meðan RÚV og mbl telja ellefu látna og nítján saknað, sér Vísir tólf látna í sömu eldum, en bætir reyndar við frétt af þaki í Bryggjuhverfi Reykjavíkur í sömu andrá. Svo mikið er víst að hamfarirnar á Spáni eru sagðar með þeim mannskæðustu undanfarin ár. RÚV reynir að setja hlutina í samhengi og fullyrðir að hátt í 4.000 ferkílómetrar lands hafi brunnið þar í fyrra, sem sé met. Það er áhugaverð framsetning á flatarmáli, en tölur og orð fara sjaldnast vel saman þegar reynt er að ramma inn náttúruhamfarir.

Á fótboltavellinum þurfa menn líka að sýna þolinmæði. Á meðan Frakkar sigldu í undanúrslit á HM eftir vítaspyrnubíð, tryggðu Spánverjar sér sæti gegn þeim með sigri á Belgum.

Fyrir þá sem kjósa að fylgjast með þessu í gegnum símaskjáinn gæti skrollið senn orðið dýrkeypt fyrir tæknirisann Meta. Evrópusambandið hótar nú sektum sem nema allt að sex prósentum af heildarveltu fyrirtækisins, breyti það ekki ávanabindandi hönnun Facebook og Instagram. Miðað við 200 milljarða dala veltu í fyrra gæti það kostað fyrirtækið tólf milljarða dala að halda börnum og fullorðnum límdum við skjáinn.

Íþróttir

Þegar 5.222 kílómetrar duga ekki til að flýja Fylki

Heimsmeistaramótið í fótbolta heldur áfram að sanka að sér fréttum, enda fékk viðureign Spánar og Belgíu mesta athygli íþróttadeildanna. Spánverjar tryggðu sér sæti í undanúrslitum með 2-1 sigri. Helsta tíðindaleysið var þó rofið þegar Charles de Ketelaere skoraði fyrir Belga á 41. mínútu. Þar með lauk 650 mínútna kafla markvarðarins Unai Simon án þess að fá á sig mark á HM, meti sem hófst árið 2022. Belgíski markvörðurinn Courtois fór meiddur af velli og varamaðurinn Senne Lammens mætti í hans stað, aðeins til að gera slæm mistök sem færðu Merino sigurmarkið.

Á heimavígstöðvunum gerðu Valur og Stjarnan 1-1 jafntefli í Bestu deild kvenna á Hlíðarenda. Stjörnukonur mættu sem sigurstranglegra liðið en fóru aðeins með eitt stig heim, sem heldur þeim fimm stigum frá toppliði FH. Valur dregst hins vegar nær botninum og situr í sjöunda sæti, einu stigi frá fallsæti.

Í Sambandsdeild karla vann Stjarnan færeyska liðið Víking 3-1 eftir þrennu Emils Atlasonar. Verra var hlutskipti Vestra sem ferðaðist 5.222 kílómetra til Aserbaísjan og tapaði 3-0 fyrir Qarabaq. Fram undan er heimaleikur á Þróttarvelli, en fyrst þurfa Vestramenn að mæta Fylki á Ísafirði þar sem Fylkismenn neituðu að fresta leiknum.

Tækni & gervigreind

Stuldur á tæknileyndarmálum og ótímabært andlát gervigreindarvafrans

Apple hefur stefnt OpenAI fyrir dómstóla vegna ásakana um að fyrrum starfsmenn tæknirisans hafi stolið viðskiptaleyndarmálum varðandi vélbúnað í þágu gervigreindarfyrirtækisins. Í stefnunni fullyrðir Apple að skipulagður stuldur hafi átt sér stað undir stjórn yfirmanna OpenAI, þar á meðal fyrrum starfsmanns Apple til margra ára. Málið snýst um meintan stuld á leyndarmálum sem tengjast vélbúnaði, en Apple telur sig hafa afhjúpað skýrt mynstur í þessum flutningi tækniupplýsinga á milli fyrirtækjanna.

Á öðrum vígstöðvum hefur OpenAI ákveðið að leggja niður gervigreindarvafrann Atlas, innan við ári eftir að hann var kynntur til sögunnar. Vafrinn átti að geta framkvæmt verkefni fyrir notendur á netinu, en líftími hans varð skammvinnur. Fyrirtækið stefnir nú að því að færa hluta af virkni vafrans yfir í tölvuforrit sitt og viðbót fyrir Chrome-vafrann.

Umfangsmesta umfjöllun dagsins snýst þó um ráðningarferli sprotafyrirtækisins Moss, sem leitar nú að hugbúnaðarsérfræðingum. Sú umfjöllun skyggir á aðrar tæknifréttir, eins og umræður um örugga geymslu auðkenningarlykla í nútímaforritum og tilraunir til að komast framhjá sjálfvirkum vörnum Cloudflare.

Vísindi

Náttúruöflin og endurnýtanleg tækni

Mest áberandi atburðurinn í vísinda- og náttúrufréttum tengist ofsaveðri í Asíu. Skriðuföll af völdum fellibyls urðu fimmtán manns að bana á Filippseyjum. Á sama tíma flúðu meira en 14.000 manns heimili sín á Taívan og fjölmargar verslanir þar voru áfram lokaðar á laugardag, þegar stærsti fellibylur í áratugi barst í átt að Kína eftir að hafa herjað á afskekktar eyjar í suðvesturhluta Japans.

Á tæknisviðinu horfa ríki nú til þekktra lausna í geimvísindum. Kínverskir ríkismiðlar greindu frá því að landið hefði náð fyrsta þrepi eldflaugar aftur til baka eftir geimskot á föstudag, sem telst mikilvægt skref í geimáætlun þeirra. Daginn eftir, á laugardag, fór fram fyrsta tilraunaflug á japanskri tilraunaeldflaug sem á að vera endurnýtanleg. Eldflaugin tók á loft og lenti giftusamlega, en Japanir stefna að því að ná tökum á þessari tækni til að lækka kostnað við geimskot og standa betur í samkeppni á alþjóðlegum markaði þar sem fyrirtækið SpaceX hefur verið ráðandi.