Hornaugað

Vopnahléð við Persaflóa entist eins og við var að búast. Bandaríkjaher gerði loftárásir á geymslusvæði flugskeyta og dróna í Íran eftir árás á flutningaskip í Hormússundi. Íranar svöruðu samstundis með árásum á bandarísku Ali al-Salem-herstöðina í Kúveit og herstöð sjóhersins í Salman-höfninni í Bahrein. Donald Trump Bandaríkjaforseti lýsti því yfir á Truth Social að ef til þess kæmi að klára hernaðarverkefnið yrði Íslamska lýðveldið Íran ekki til að því loknu. JD Vance varaforseti benti Írönum á að taka frekar upp símann en að gera árásir. Á meðan tókst Siglingamálastofnun Sameinuðu þjóðanna að koma 115 skipum og um 2.500 sjómönnum frá Hormússundi.

Í Venesúela leita tuttugu alþjóðlegar björgunarsveitir enn í rústum eftir tvo jarðskjálfta upp á 7,2 og 7,5 sem riðu yfir með 38 sekúndna millibili. Staðfest andlát eru 920 en yfirmaður hjálparstarfs Sameinuðu þjóðanna segir enn um 50.000 manns saknað. Innviðirnir á svæðinu eru vanfjármagnaðir og skemmdir á alþjóðaflugvellinum í Caracas tefja hjálparstarfið þar sem þak flugstöðvarinnar hrundi að hluta.

Íþróttafréttamenn landsins hafa átt annasama nótt við að telja mörk og fylgjast með mönnum sitja á bekknum. Mesta athygli fékk viðureign Jórdaníu og Argentínu í Arlington, þar sem helsta fréttnæmið þótti að Lionel Messi hóf leikinn á varamannabekknum. Hann fann þó tíma til að skora eitt mark í 3:1 sigri Argentínu.

Á sama tíma tryggði landslið Lýðstjórnarlýðveldisins Kongó sig áfram í 32-liða úrslit heimsmeistaramótsins með 3:1 sigri á Úsbekistan. Úsbekar sýndu fádæma nýtni og skoruðu eina mark sitt úr einni af aðeins þremur marktilraunum sínum í leiknum, á meðan Kongómenn létu vaða 19 sinnum. Kongó mætir Englandi í Atlanta á miðvikudaginn.

Í I-riðli vann Senegal 5:0 stórsigur á lánlausu liði Íraks, sem lék manni færra frá 13. mínútu eftir rautt spjald. Einstaka athygli vekur að fyrsta mark Senegala á 4. mínútu var skráð sem sjálfsmark Habib Diarra, leikmanns Senegal. Það þarf víst sérstaka hæfileika til að skora sjálfsmark sem kemur eigin liði í forystu.

Bandarísk stjórnvöld hafa loksins heimilað tæknifyrirtækinu Anthropic að gefa út gervigreindarlíkanið Mythos 5, en þó aðeins til útvaldra og traustra stofnana þar í landi. Þetta kemur í kjölfar tveggja vikna samningaviðræðna við ríkisstjórn Trumps. Almenningur fær hins vegar ekki aðgang að hinu svokallaða Fable 5, sem er hluti af sömu líkanaseríu.

Á sama tíma kynnti OpenAI nýja líkanaröð sína, GPT-5.6, tæpum sólarhring eftir að fréttir bárust af því að fyrirtækið myndi fresta útgáfunni að beiðni ríkisstjórnarinnar. Í boði er takmörkuð prufukeyrsla á flaggskipinu Sol, meðalstóra líkaninu Terra og hinu smærra Luna.

Fyrir þá sem vilja síður flækja lífið í eftirlitskerfi stóru tæknifyrirtækjanna er bent á að ef fólk getur ekki snert hlutina, þá á það þá ekki. Neytendur geta þó huggað sig við tilboðsdaga Amazon, þar sem hægt er að kaupa tæki á undir 100 Bandaríkjadali sem fólk vantar ekki en vill samt eignast, eins og græju sem getur ýtt á ræsihnappinn á kaffivélinni.

Mest áhersla er lögð á nýja tækni í vísindafréttum dagsins. Vísindamenn við Penn State-háskóla og National Institute of Standards and Technology hafa þróað nýja aðferð til að smíða smærri og snjallari glerhylki fyllt með nákvæmum og stöðugum atómum. Samkvæmt frétt Phys.org gæti þessi tækni leitt til nákvæmari leiðsögukerfa og betri þráðlausra fjarskipta, sem munu þá ekki byggja á hefðbundinni rafeindatækni heldur atómum.

Í næstu frétt beinist sjónarhornið að geimnum þar sem Hubble-geimsjónauki NASA og ESA hefur náð mynd af kúluþyrpingu sem lýst er sem fornum íbúa vetrarbrautarinnar okkar. Þessi þyrping, sem minnir á ljósakrónu, samanstendur af tugum þúsunda upp í milljónir stjarna sem þyngdaraflið heldur saman. Stjörnurnar þar mynduðust í tveimur hrinum. Vitað er um meira en 150 slíkar kúluþyrpingar í vetrarbrautinni, en talið er að fleiri geti leynst á bak við geimryk eða á þéttbýlum stjörnusvæðum.